Het klinkt te mooi om waar te zijn
Als het bericht snelle oplossingen of spectaculaire resultaten belooft, dan is het waarschijnlijk te mooi om waar te zijn. Denk aan:
- “Met dit middeltje verloor ik 5 kg in een week.”
- “Met deze truc verdien je duizenden euro’s per maand.”
- “Binnen drie dagen merk je al resultaat.”
Betrouwbare info is meestal minder spectaculair. Ze gebruikt eerder voorzichtige taal en erkent dat iets niet voor iedereen op dezelfde manier werkt.
Het speelt in op je gevoel
Maakt het bericht je bang, blij, nieuwsgierig, verdrietig of boos? Neem even de tijd om stil te staan bij wat je ziet. Hevige emoties kunnen ervoor zorgen dat je minder kritisch bent. Denk aan:
- “Schokkend: dit wist je nog niet over koffie!”
- “Dit hield de regering achter tijdens de verkiezingen.”
- "Iedere ouder moet dit NU lezen voordat het te laat is.”
- “Ik kan niet geloven dat niemand hierover praat.”
Het probeert je iets te laten doen
Wanneer een bericht je tot actie probeert aan te zetten, is het goed om kritisch te blijven. Denk aan iets kopen, ergens op klikken of het bericht delen.
Soms is het duidelijk dat het om reclame gaat, zoals met #advertentie of #publiciteit. Soms gebruiken ze sluwere technieken om je te overtuigen:
- Druk zetten: “Alleen vandaag nog!”
- Schaarste creëren: “Nog maar drie plaatsen beschikbaar!”
- Benadrukken dat veel anderen je voorgingen: “Dit product kreeg al duizenden positieve reviews.”
- Hun persoonlijke ervaring delen: “Bij mij werkte het echt!”
- Een kortingscode delen: “Gebruik code SUMMER20 voor extra korting.”
Die technieken maken de boodschap overtuigender, maar zeggen niets over de betrouwbaarheid ervan.
De bron is onduidelijk of twijfelachtig
Als het niet duidelijk is waar de informatie vandaan komt, of als er vage verwijzingen zijn naar “experts” zonder uitleg over wie die experts zijn, moet je voorzichtig zijn. Hetzelfde geldt voor termen zoals “klinisch getest” of “wetenschappelijk onderbouwd” zonder verdere uitleg. Ook persoonlijke ervaringen zijn niet altijd betrouwbaar: wat werkt voor de ene, werkt niet altijd voor iemand anders.
Betrouwbare informatie bevat duidelijke bronvermeldingen of verwijzingen naar studies of bekende organisaties.
Het zaait twijfel over betrouwbare bronnen
Zinnen zoals “je dokter vertelt dit niet” of “wat experts verzwijgen” proberen wantrouwen te zaaien over betrouwbare bronnen.
Betrouwbare bronnen zoeken meestal net nuance, in plaats van andere bronnen volledig weg te zetten.
