Haters gonna hate? Alles over online reageren

“Alle vreemdelingen zijn profiteurs”, “N*g*rs zijn dom”, “Neem een pil, vuile homo”. Ben jij actief op sociale media? Ja? Dan is de kans zeer groot dat je dit soort haatboodschappen wel al eens bent tegengekomen. Maar mag dat nu zomaar? Waar liggen de grenzen? En wat kan je er zoal tegen doen? Onderstaand dossier laat een licht schijnen op een verontrustende trend die alsmaar actueler lijkt te worden. Welkom in de (onder)wereld van haatspraak en haatboodschappen!

Vragen over haatspraak en online reageren? Contacteer onze expert Bert Pieters.

Bekijk ook ons dossier over cyberpesten.

Under construction

Dit dossier is in volle ontwikkeling, dus je komt binnenkort best nog eens terug. Je vindt hier alvast wat basisinformatie en doorverwijzingen naar websites met meer expertise over dit thema. 

nils-schirmer-igzdv4looh8-unsplash.jpg

Wat is haatspraak? 

‘Haat’-‘spraak’, zegt genoeg, niet? Waar de term op het eerste zicht doet vermoeden dat het vooral gaat om het uiten van haatvolle uitspraken, gaat eigenlijk om veel meer dan dat. Met haatspraak wordt namelijk verwezen naar alle uitdrukkingsvormen (waaronder bijvoorbeeld tekeningen, afbeeldingen, filmpjes, …) die een groep of persoon aanvallen op basis van minimaal één kenmerk (bijvoorbeeld ras, religie, afkomst, geaardheid, geslacht …).

4 veelgestelde vragen over haatspraak

Het ontvangen van haatdragende boodschappen kan een zware impact hebben op de mentale gezondheid van individuen. Maar waarom versturen mensen dit soort boodschappen dan? Zijn ze zich hier altijd even bewust van? En, is het wel altijd op dergelijke manier bedoeld?

(Online) haatspraak wordt veelal onmiddellijk in verband gebracht met (cyber)pesten. Helemaal niet verwonderlijk want de grens tussen beide termen lijkt op het eerste zicht misschien niet zo groot. Zo maken ze beide gebruik van beledigende en intimiderende communicatie en zijn het voor de slachtoffers beiden vormen van (psychisch) geweld en vernedering. Desalniettemin deze gelijkenissen zijn er wel degelijk enkele belangrijke verschillen.

Wie haatspraak uit, gebruikt wel eens het argument: ‘Ik mag zeggen wat ik wil, want ik heb recht op vrije meningsuiting!’ Maar klopt dat wel?

Haatspraak komt zowel online als offline voor, en hoewel beide vormen sterk op elkaar lijken, voegt het internet toch enkele kenmerken toe die de schade van online haatspraak kunnen versterken.

Interessante onderzoeken

Kom meer te weten over het mediagebruik van kinderen tussen 6 en 18 jaar.

Hoe staat het met het mediagebruik en de mediaopvoeding in Vlaamse gezinnen met kinderen tussen 0 en 18 jaar?

Meer weten?

  • MediaNest

Op de website van MediaNest vind je vragen en antwoorden voor al wie betrokken is bij de mediaopvoeding van kinderen en jongeren. 

  • UNIA

Op de website van Unia, het Interfederaal Gelijkekansencentrum vind je informatie terug over wat discriminatie, cyberhaat, haatspraak is en wat je ertegen kan doen. 

  • Awel.be

Bij Awel.be kunnen jongeren gratis terecht voor een babbel of wanneer ze vragen hebben over eender wat - dus ook over haatspraak. 

  • Het JAC

Het JAC helpt jongeren tussen 12 en 25 jaar met al hun vragen en problemen - dus ook over haatspraak. 

  • Tumult

Tumult is een vrijwilligersorganisatie die jongeren vredevol wil doen samenleven en hiertoe allerlei activiteiten en workshops organiseert. 

  • Pimento

Pimento geeft vormingen voor leerkrachten, jeugdwerkers, jongerenbegeleiders en leidinggevenden over o.a. (online) weerbaarheid en pestgedrag

  • EOOH

Het EOOH is het European Observatory of Online Hate en doet tweejaarlijks onderzoek naar de oorzaken en gevolgen van & dynamieken achter online haatspraak.